Lisy

Strona przybliżająca życie lisów

Biologia

Lisy są zazwyczaj mniejsze od innych członków rodziny Canidae, takich jak wilki, szakale, czy psy domowe. Na przykład samce największego gatunku, lisa rudego, ważą średnio od 4,1 do 8,7 kg. Najmniejszy gatunek, fenek pustynny, waży zaledwie od 0,7 do 1,6 kg. Cechami charakterystycznymi dla lisów są typow: trójkątna twarz, szpiczaste uszy, podłużny pysk i puszysty ogon. W przeciwieństwie do większości członków swojej rodziny pazury lisów mogą być częściowo schowane. Wibrysy (wąsy) u lisów są czarne. Inne charakterystyczne cechy zależą od środowiska i znaczenia adaptacyjnego.

Lisy, tak jak inne psowate, posiadają 42 zęby (otocjony wielkouche mają dodatkowe 6 trzonowców, co daje w sumie 48 zębów). Lisy mają podkreślone pary łamaczy, co jest charakterystyczne dla mięsożerców. Pary te składają się z górnego przedtrzonowca i dolnego pierwszego trzonowca i razem pozwalają przecinać twarde materiały, takie jak ciało. Kły lisów są wyraźne, co również jest charakterystyczne dla mięsożerców, ponieważ służą do łapania zdobyczy.

W naturalnym środowisku typowa długość życia lisa to od jednego do trzech lat, jednakże jednostki mogą dożyć nawet dziesięciu lat. W przeciwieństwie do innych psowatych lisy nie zawsze są zwierzętami stadnymi. Zwykle żyją w małych, rodzinnych grupach, lecz niektóre (np. lisy polarne) żyją samotnie. Lisy są wszystkożerne. Ich dieta jest w znacznej części złożona z bezkręgowców, w tym insektów, oraz małych kręgowców, takich jak gady i ptaki. Mogą także żywić się jajkami i roślinami. Większość gatunków jest ogólnymi drapieżnikami, lecz niektóre (jak na przykład majkong krabożerny) mają bardziej wyspecjalizowaną dietę. Większość gatunków spożywa około 1 kg pokarmu dziennie. Lisy przechowują nadmiarowe jedzenie. Zakopują je w celu poźniejszego spożycia, zwykle pod liśćmi, śniegiem lub ziemią. Lisy szare są jednym z dwóch gatunków z rodziny psowatych, które regularnie wspinają się na drzewa.

Lisy wydają różne dźwięki:

skomlenie
Wydawane niedługo po narodzeniu. Występuje często, gdy młode są głodne lub temperatura ich ciała jest niska. Skomlenie stymuluje matkę, by zajęła się młodymi. Wiadomo też, że stymuluje również samca, aby zajął się swoją partnerką i młodymi.
skowyt
Wydawany około 19 dni później. Skomlnie młodych przechodzi w dziecinne szczekanie, skowyt, który występuje często podczas zabawy.
wybuchowe dźwięki
W wieku około jednego miesiąca, młode potrafią wydawać wybuchowe dźwięki, które mają na celu zastraszenie intruzów lub innych młodych. Jest to wysokie wycie.
wojownicze dźwięki
U dorosłych osobników wybuchowe dźwięki stają się szerszymi wojowniczymi dźwiękami podczas jakiegokolwiek konfliktu. Jest to ostrzejsze szczekanie.
warczenie
Sposób przekazania młodym, aby przyszły do dorosłego osobnika.
szczekanie
Dorosłe lisy ostrzegają przed intruzami i w obronie szczekając.
U udomowionych lisów dorosłe osobniki nadal skomlą na znak ekscytacji i uległości w obecności właściciela.